انواع دیابت و نیازهای غذایی مبتلایان دیابت

*دیابت نوع 1

دیابت نوع 1 ، یکی از انواع دیابت است که بیشتر در کودکان و نوجوانان یافت می شود. به طوری که در گذشته به آن دیابت جوانان نیز گفته می شد ، که البته با دیده شدن چند مورد نادر از این نوع بیماری در بزرگسالان این نام به طور کلی منسوخ گردید. ویژگی بارز دیابت نوع 1 ، فقدان انسولین به طور کامل است.  همانطور که می دانید ، انسولین هورمونی است  که باعث شکسته شدن گلوکز و تبدیل آن به انرژی مورد نیاز برای انجام فعالیت های روزانه می گردد.

با اینکه ممکن است ، تصور ابتلا به این بیماری در ابتدا بسیار سهمناک به نظر برسد ، ولی در حقیقت جای هیچ نگرانی وجود ندارد  ، زیرا افراد مبتلا به دیابت با رعایت کردن چند نکته ی ساده می توانند زندگی سالم و  بی دغدغه ای را سپری کنند.

مشکلات وابسته به دیابت و راه حل پیشگیری یا درمان آن ها

در ابتدا باید سعی کنید ذهنیت روشنی از دیابت نوع 1 و مشکلات وابسته به آن پیدا کنید ، تا با پیشگیری از آن ها  از عوارض بعدی در امان بمانید. از مشکلات وابسته به دیابت نوع 1 میتوان هایپرگلایسمی ( افزایش بی رویه قند خون ) ، هایپوگلایسمی ( افت قند خون ، که عمدتا به علت کاهش نیاز به انسولین پس از انجام فعالیت های ورزشی ، کاهش وزن و ... ، و یا تزریق بیش از حد انسولین اتفاق می افتد ) ، کتو اسیدوز و بیماری سلیاک را نام برد. برای جلوگیری از این حالات به آشنایی کامل با انواع انسولین مصرفی روش های اندازه گیری قند خون در منزل ، انواع تست های موجود برای اندازه گیری و کنترل قند خون از جمله آزمایش  A1c نیاز دارید.

عوارض

دیابت نوع 1 شانس ابتلا به برخی بیماری ها را افزایش می دهد. از آن دسته می توان به بیماری های قلبی- عروقی ، عوارض چشمی ، آسیب به اعصاب بخش های مختلف بدن ، و بیماری های کلیوی اشاره کرد. فرد مبتلا به دیابت نوع 1 باید اطلاعات کافی درباره ی این بیماری ها ، روش های جلوگیری و یا به تاخیر انداختن آن ها داشته باشد.  

وضعیت سلامت بدن

فرد مبتلا به دیابت باید قبل از هر چیز از وضع سلامت عمومی بدن خود آگاهی پیدا کرده و مراقبت از اعضای حساس بدن مانند دست ها، پاها ، چشم ها ، پوست ، قلب ، و کلیه را در راس امور قرار دهد. در نتیجه اولین قدم برای افراد سیگاری یا الکلی مبتلا به دیابت ترک این عادات و یا حدقل اعتدال در مصرف آن ها است. 

مراقبت تحت نظر پزشک

افراد مبتلا به دیابت نوع یک می توانند با رعایت برخی اصول بهداشتی ، زندگی آرامی را دنبال کنند . اما این بدان معنی نیست که با یاد گرفتن برخی مهارت های کنترل قند خون و یا کنترل وزن ، نیاز آن ها به مراقبت های پزشکی کامل و تامین می شود . بلکه افراد مبتلا لزوما باید توسط متخصصین چشم پزشک ، غدد ، و رژیم درمان تحت مراقبت قرار گیرند.

 

* دیابت نوع 2

دیابت نوع 2 یکی از شایع ترین انواع دیابت می باشد.در دیابت نوع 2 یا بدن نمی تواند به اندازه کافی انسولین بسازد و یا سلول ها به انسولین پاسخ نمی دهند.

انسولین برای استفاده بدن از گلوکز به منظورتولید انرژی ضروری می باشد.وقتی غذا می خورید بدن شما انواع قند و نشاسته را به گلوکز که منبع اصلی سوخت سلول های بدن است تجزیه می کند.انسولین باعث دریافت قند از خون به داخل سلول می شود.

افزایش میزان گلوکز خون می تواند منجر به دو مشکل شود:

  • - در درجه اول، ممکن است سلول های شما دچار کمبود انرژی شوند.
  • - در دراز مدت، بالا بودن سطح گلوکز خون می تواند به چشم ها، کلیه ها، اعصاب و یا قلب شما آسیب وارد کند.

بعضی از گروه های مردم در معرض خطر بیشتری نسبت به دیابت نوع 2 قرار دارند. اگر چه دیابت نوع 2 امری مهم است ولی افراد دیابتی می توانند به مدت طولانی همراه با شادی و سلامتی به زندگی خود ادامه دهند.

حالت ها و درمان:

در ابتدا باید از حالت های مرتبط با دیابت نوع 2 و چگونگی پیشگیری از آن ها مطلع شوند. وضعیت های مرتبط با دیابت نوع 2 شامل هایپرگلایسمی و هیپوگلایسمی(افزایش و کاهش قند خون) می باشد.

هم چنین می توانند اطلاعات مفیدی درباره انسولین ، داروها، انواع تست های تشخیصی شامل HbA1c و چک کردن و کنترل قند خون جمع آوری کنند.

عوارض:

بعضی از عوارض دیابت نوع 2 عبارت است از:

حمله قلبی(بیماریهای قلبی عروقی)،کوری(رتینوپاتی)،صدمه  به اعصاب(نوروپاتی)،تخریب کلیه ها(نفروپاتی)

تندرستی بدن:

مراقبت از بدن خود را باید در اولویت قرار دهند.در حال حاضر زمانی را که صرف مراقبت از چشم،پا و پوست خود می کنند به اندازه سلامت قلب و دهان می تواند از خطر عوارض دیابت نوع 2 جلوگیری کرده و یا آنها را به تاخیر بیاندازد.

 

نیازهاى غذایى مبتلایان دیابت

  • ویتامین c : باعث کاهش مقاومت به انسولین شده، با عفونتها مقابله کرده و قدرت عروق خونى را افزایش مى‌دهد. در صورت وجود مشکلات کلیوى مصرف دوزهاى بالاى ویتامین c بایستى تحت نظر پزشک باشد. بیوفلاونوئیدها، مشابه با عملکرد ویتامین ث نقش ایفا مى‌کند.
  • ویتامینE : همراه با توکوفرول باعث پیشگیرى از عوارض عروقى مى‌شود و باعث کاهش مقاومت به انسولین شده و به عنوان مکملى هست که باعث جلوگیرى از نیاز افراد مبتلا به دیابت نوع دوم به انسولین مى‌شود. 
  •  ویتامین B1: باعث کاهش مقاومت به انسولین مى‌شود و در افراد مبتلا به نوروپاتى دیابتى (اختلالات اعصاب در اندامهاى بدن) سطح این ویتامین پایین است. اگر کمبود وجود داشته باشد بایستى مصرف شود.
  • ویتامین B12: از آسیب اعصاب محیطى در بیماران دیابتى پیشگیرى مى‌کند.
    - بیوتین: باعث کاهش قند خون شده و در پیشگیرى از اختلال اعصاب محیطى ناشى از دیابت بسیار موثر است. 
  •  ویتامینD : باعث افزایش ترشح انسولین شده و سطح قند خون را پایین مى‌آورد.
  • اینوزیتون: باعث بهبود حالت نوروپاتى یا اختلال اعصاب محیطى در دیابتی‌ها مى‌شود.
  • اسید آلفا لیپوئیک: باعث کاهش نوروپاتى دیابت شده و در کاهش درد اندامهاى افراد مبتلا بسیار موثر است.
  • کارنى تین: باعث کاهش دردهاى ناشى از نوروپاتى دیابتى شده و باعث کاهش درد مى‌شود.
  • روغن گل پامچال: باعث کاهش آسیبهاى عصبى در بیماران دیابتى مى‌شود.

مواد غذایى مفید در دیابت

حبوبات، جو، برنج قهوه‌اى، شیر سویا، عدس، ماهى، تخم مرغ، میوه‌هاى تازه، آووکادو، ریواس، گندم کوهى، گلابى، سبزیجات تازه، پیاز، قارچ، خربزه، هندوانه، کنگر فرنگى، اسفناج، آجیل، سیر، شنبلیله، دارچین.

لازم به توضیح است دارچین، غنچه خشک شده گل میخک، زردچوبه، گل گاوزبان باعث تحریک ترشح انسولین مى‌شوند.

مکملهای فیبری درمان جدید بیماری دیابتی

تحقیقات جدی نشانگر آن است که مکملهای فیبری ممکن است خطر بیماری قلبی- عروقی را در افراد مبتلا به دیابت نوع دو، کاهش دهد. محققین دریافته‌اند که مصرف مکملهای فیبری در بیماران دیابتی تیپ دو، سطح LDL را پایین و سطح HDL را بالا می‌برد. یکی از علل مرگ بیماران دیابتی، ابتلا به بیماریهای قلبی- عروقی است. میزان کلسترول بالا یکی از عوامل خطرزا در بیماریهای قلبی- عروقی است و مکملهای فیبری می‌توانند در کاهش میزان کلسترول خون مفید باشند.

در یکی از تحقیقات اخیر، که بر روی 78 بیمار مبتلا به دیابت تیپ دو که میانگین سنی آنها 59 سال بود و میزان دریافت مکمل فیبری روزانه 10 تا 15 گرم بود، انجام شد. میزان کلسترول، تری گلیسیریدها، LDL و HDL خون آنها یک بار در آغاز تحقیق و دوباره پس از 90 روز اندازه گیری شد. در پایان تحقیق میزان کل کلسترول از 215mg/dl به 184mg/dl رسیده بود و کاهشی معادل 4/14 درصد را نشان می‌دهد و تری گلیسیرید آنها از 299mg/dl به 257mg/dl رسید (14 درصد کاهش). LDL از میزان 129mg/dl به 92mg/dl رسید (27 درصد کاهش). HDL از 43mg/dl به 55mg/dl رسید (تا 8/21 درصد افزایش).

تحقیقات صورت گرفته حاکی از تاثیر دو جانبه این دارو است به صورت کاهش تحقیقات LDL از یک سو و افزایش HDL از سوی دیگر بود، و این تاثیر پس از مدت قابل توجهی یعنی 90 روز همچنان وجود داشت. محققین بر این باورند که استفاده از چنین مکملی بدون عوارض جانبی است و می‌تواند به عنوان یک راهکار درمانی مطرح شود. در ضمن داروهای قبلی تنها میزان LDL را کاهش می‌دادند و موجب افزایش سطح HDL نمی‌گردیدند و تنها اثر یک جانبه داشتند.

 چند نکته مهم برای دیابتی ها :

  • سعی کنید روزانه از تمام گروه های مواد غذایی استفاده کنید.
  • سعی کنید غذاهای متنوع مصرف کنید تا مواد معدنی و ویتامین ها به مقدار کافثی به بدنتان برسد.
  • به اندازه کافی مواد نشاسته ای، سبزی ها و ماست و شیر مصرف کنید.
  • روزانه از مواد پروتئینی نیز استفاده نمایید.
  • در هر وعده غذایی باید سعی کنید که حداقل از هر 3 گروه غذایی مختلف استفاده نمایید؛ برای مثال ساندویج تخم مرغ که در آن گوجه فرنگی، کاهو و جعفری استفاده شده باشد.
  • مواد غذایی که روزانه مصرف می کنید به 3 وعده اصلی و 3 میان وعده تقسیم نمایید.
  • غذا خوردن منظم در تنظیم میزان قند خون اثر زیادی دارد به خصوص اگر قرص یا انسولین مصرف می کنید.
  • گنجاندن سبزی ها و میوه ها به مقدار کافی در غذای روزانه را فراموش نکنید.
  • به هنگام طبخ غذا از نمک کمتری استفاده کنید و سعی نمایید که پس از پخت، نمک به غذا اضافه نکنید.
  • از گیاهان معطر و ادویه های فاقد نمک برای طعم دادن به غذا استفاده کنید.
  • از غذاهای کنسرو شده که در طی فرآیندهای صنایع غذایی نمک به آنها افزوده می شود کمتر استفاده کنید.
  • مصرف هفتگی تخم مرغ را محدود کنید (حداکثر هفته ای 2 بار)
  • به هنگام مصرف روغن، هیچ گاه روغن را در ظرف سرازیر نکنید.
  • روزانه 8-6 لیوان مایعات بدون شیرینی بخورید.
  • سعی کنید وزن مطلوب خود را حفظ نمایید.
  • مغزهای گردو، بادام و... در گروه چربی ها قرار می گیرند و هر واحد آنها برابر 2 قاشق غذا خوری است.

منابع :

http://www.diabetes.org                                                        انجمن دیابت آمریکا

انجمن دیابت ایران                                          http://www.ir-diabetes-society.com                    

/ 1 نظر / 400 بازدید
بیتا

خوب بود، خسته نباشيد مركز بيماري هاي خاص كه رفته بودم يه بخشي از برنامشون رو اختصاص داده بودند به متخصص غدد كه هر كسي سوال داره بپرسه ... يكي از چيزهايي كه اين خانوم دكتر از دستش شاكي بود مصرف داروهاي گياهي بود اونم وقتي كه طرف، انسوليني هم بود، مشكلش اين بود كه هنوز معلوم نيست كه با خوردن مثلاً چقدر كدو يا گيشنيز يا ساير چيزهايي كه از عطاري ها مي شه تهيه كرد چقدر قند خون پايين مياد و اثر آنها طي بيماري هنوز به قطعيت نرسيده و فرد به فرد فرق داره ، لذا توصيه مي شه اين موارد هنگام درمان با دارو يا انسولين بيشتر از نياز روزانه استفاده نشه تا تشخيص روند درمان با مشكل مواجه نشه ... و يا مثلاً مصرف خودسرانه ي مكمل ها كه بهتره به جاي خوردن خودسرانه ي مكمل ها، غذاهايي را برگزيد كه حاوي مواد مغذي مورد نياز باشند كه تو اين متن ذكر شده بود... يكي ديگه اندازه گيري قند خون قبل و بعد ورزش خيلي مهمه كه خيلي ها بهش بي توجه بودند و همچنين مصرف ميان وعده ها كه كليييييييي مهمه و كلاً به نظر من همه ديابتي ها بايد به طور مداوم تحت آموزش و كنترل باشند ... با آرزوي سلامتي براي همه و همه[گل] هميشه پيروز باشيد و جاودان[گل]